पचास प्रतिशत भन्दा बढी मासु पसल दर्ता नै छैनन्

0
305
डा. शलिना मानन्धर

गत आ. व. ०७३/७४ मा यस भेटेरिनरी जनस्वास्थ्य कार्यालयबाट भेटेरिनरी ड्रग रेसिड्यू टेस्टिङ, जुनोटिक रोग र स्वच्छ मासु, दुध उत्पादनका विषयमा प्रचार प्रसार, मासु पसल, बधशाला र बधस्थल अनुगमन, पशु बधशाला तथा मासु जाँच ऐन, नियम निर्देशिका सम्बन्धि अन्तरक्रिया, दशैं, तिहार खसी बजार अनुगमन आदि कार्यक्रमहरु संचालन गर्न स्वीकृती पाएको थियो ।
यस कार्यालयको कार्यक्रमलाई अझ प्रभावकारी बनाउन प्राविधिक क्षमता विस्तार गर्ने लक्ष्य अनुरुप केही प्रयोगशाला उपकरणहरु जस्तै ईलाइजा रिडर, सेन्ट्रिफ्युज मेसिन लक्ष्य अनुरुप खरिद गरियो ।
चालु कार्यक्mम अन्र्तगत यस कार्यालयका प्रमुख कार्यक्रम अनुसार अभियानमुखी कार्यक्रमलाई विशेष महत्त्व दिइ लक्ष्यभन्दा वढी प्रगती हासिल गर्न सक्षम भएका छौँ । यस कार्यक्रम अन्र्तगत वार्षिक ५२ पटक लक्ष्य रहेकोमा ६७ पटक गरि १२८.८ प्रतिशत उपलब्धि हासिल भएको छ । अन्य सबै प्रस्तावित क्रियाकलापमा लक्ष्य अनुरुप शतप्रतिशत उपलब्धि हासिल गर्न सक्षम भएका छौं ।

मासु पसलको अनुगमन
वार्षिक कार्यक्रम अनुसार काठमाडौँ उपत्यकाभित्र जम्मा ३८८ मासु पसल अनुगमन गरिएका मध्ये ४७.४ प्रतिशत मात्र दर्ता भएको पाइयो ती मध्ये ५७.७ प्रतिशतले न्युनतम मापदण्ड पुरा नगरेको पाइयो । साथै उपत्यका बाहिर पनि मासु पसलहरु अनुगमन गरिएको थियो । अनुगमनको क्रममा भेटिएका गुणस्तरहिन मासु नस्ट गरिएको थियो ।
साथै हाम्रो मूल उद्देश्य उपभोक्तहरुलाई गुणस्तरयुक्त स्वच्छ र स्वस्थ्य मासु उपलब्ध गराउने अनुरुप मासु पसलहरु दर्ता गर्ने, स्वस्छ तथा स्वस्थ्य मासु पसल व्यवस्थापन गर्न आवश्यक सुझावहरु दिइनुको साथै मासुबाट सर्न सक्ने रोगहरुबाट बच्ने उपायहरु बारे समेत जानकारी गराइएको थियो ।

मासु व्यवसायका चुनौती
नेपालमा मासु व्यवसायमा थुप्रै चुनौति तथा समस्याहरु रहेका छन् । यि चुनौतिहरु विषेश गरी निम्नप्रकारका छन् ः
क. कतिपय मासु व्यवसायीहरुमा व्यवसायको प्रारम्भिक चेतना समेत नभएको पाइयो जस्तै व्यवसाय दर्ता,उपयुक्त तरिकाले पशु बध गर्ने, खुल्ला मासु वेच्न हुन्न भन्ने कुराको ज्ञान,आदि ।
ख. विषेश गरि पुराना व्यवसायीहरु परिवर्तन हुन नचाहेको देखिन्छ ।
ग. मासुबाट सर्न सक्ने जुनोटिक रोगवारे व्यवसायीहरुलाई आवश्यक जानकारी नभएको ।
घ. पशु बधशाला र मासु जाँच ऐन, २०५५ कार्यान्वयन गर्न अझै चुनौतीपूर्ण रहेको छ ।

समस्याहरु समाधानका उपायहरु
क. अनुगमनलाई अझै तिव्रताका साथ कार्य विस्तार गरी संचालन गर्ने ।
ख. महानगरपालिका तथा अन्य सम्बन्धित निकायहरुसंग समन्वय गरी कार्यक्रहरु संचालन गरिनु पर्दछ ।
. कानूनलाई प्रतिवद्धता पूर्वक लागु गर्ने ।
घ. उपभोक्ताहरुलाई स्वच्छ र स्वस्थ्य मासु उपलब्ध गराउन मासु व्यवसायहरुलाई सही तरीकाबाट व्यवसाय गर्न सक्षम बनाउन तालिमलगायत अन्य जनचेतनामूलक अभियानहरु विस्तार गरिनु पर्छ ।
ङ. कर्मचारीहरुलाई अझ बढी सक्षम बनाउन प्रयोशालालगायत अन्य उपयुक्त क्षेत्रमा पुनः ताजगि तालिमहरु दिदैं जाने ।

कार्यालयका आगामी कार्ययोजनाहरु
माथि दिईएका सुझावहरुलाई विस्तारित रुपमा थप कार्यक्रमहरु समावेश गरिनेछ । विषेश रुपमा अगामी वर्षका कार्यक्रमहरु यस प्रकार छनः
ए.एम.आर. सम्बन्धि अन्तरक्रिया, स्वच्छ, स्वस्थ मासु तथा दुध उत्पादन तथा विक्रि वितरण सम्बन्धि व्यवसायीहरुलाई अभिमुखिकरण तालिम, भेटेरिनरी ड्रग रेसिड्यू टेस्टिङ, जुनोटिक रोग र स्वच्छ मासु, दुध उत्पादनका विषयमा प्रचार प्रसार, मासु पसल, बधशाला र बधस्थल अनुगमन, पशु बधशाला तथा मासु जाँच ऐन, नियम निर्देशिका सम्बन्धि अन्तरक्रिया, दशैं, तिहार खसी बजार अनुगमन, नेपाल विद्यमान जुनोटिक रोगहरु मध्ये केही प्रमुख जुनोटिक रोगहरु सर्भिलेन्स गर्ने कार्यक्रम रहेको छ ।

(डा. मानन्धर भेटेरिनरी जनस्वास्थ्य कार्यालयकी प्रमुख हुन् ।)

LEAVE A REPLY